Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Przemoc kojarzona jest wyłącznie przez pryzmat śladów na ciele. Może jednak przybierać inne formy, które nie dają się zauważyć. Takim rodzajem przemocy jest przemoc ekonomiczna. To zachowania polegające na kontrolowaniu zdolności innej osoby do nabywania, utrzymywania i korzystania z zasobów ekonomicznych.

Materiał promocyjny PartneraMateriał promocyjny Partnera 

Uniezależnienie ekonomiczne

Przemoc ekonomiczna może polegać na zabieraniu lub wydzielaniu pieniędzy, zakazywaniu lub utrudnianiu podjęcia pracy zarobkowej, kontrolowaniu wszystkich wydatków czy konta bankowego. Jej przejawem jest także zaciąganie bez porozumienia kredytów/pożyczek, niszczenie rzeczy osobistych lub stanowiących wspólną własność, a także sprzedawanie ich bez porozumienia. Przemoc ekonomiczna to też zmuszanie do składania fałszywych zeznań podatkowych lub do upokarzającego proszenia o pieniądze oraz niepłacenie alimentów. Przemocą ekonomiczną jest także sytuacja, w której bez opieki pozostawia się osobę, która z powodu choroby, wieku bądź niepełnosprawności nie może samodzielnie zaspokoić niezbędnych potrzeb.

 

Przemoc ekonomiczna zagraża bezpieczeństwu, niezależności i służy podporządkowaniu sobie danej osoby. Zjawisko to jest również częste w relacjach z seniorami, którzy dzięki emeryturom stają się niekiedy jedynymi żywicielami rodziny, ale nie mają wpływu na jej wydatki. Ofiarami przemocy ekonomicznej mogą być także dzieci przez pozbawianie ich jedzenia, środków finansowych na artykuły szkolne czy niepłacenie zasądzonych alimentów. Tego typu przemoc może prowadzić do niezaspokojenia czyichś podstawowych potrzeb życiowych, a w ostateczności znalezienia się bez środków do życia.

Materiał promocyjny PartneraMateriał promocyjny Partnera 

Brak świadomości

Choć przemoc ekonomiczna niszczy życie, wciąż nie ma dla niej właściwego zrozumienia w społeczeństwie. Raport „Ogólnopolska diagnoza zjawiska przemocy w rodzinie" z 2019 roku pokazał, że przemoc ekonomiczna pozostaje obszarem najmniej zrozumianym oraz trudnym do scharakteryzowania i rozpoznania. Aż 14% respondentów zgodziło się ze stwierdzeniem, że „wydzielanie pieniędzy i kontrolowanie wszystkich wydatków, to przejaw gospodarności współmałżonka". Co więcej, badacze wskazują, że występowanie przemocy w rodzinie nie zależy od statusu społeczno-ekonomicznego osób, które jej doznają, bo występuje ona zarówno w rodzinach w trudnej sytuacji materialnej, jak i dobrze sytuowanych.

Celowe uzależnienie finansowe, wydzielanie, kontrolowanie, nadmierne krytykowanie wydatków, to przejaw przemocy. Niestety wciąż wiele osób, które doświadczają agresywnych, upokarzających zachowań w tym  obszarze, nie wie, że ma prawo i może zwrócić się o pomoc. Poprzez naszą kampanię i działania edukacyjne chcemy to zmienićmówi Joanna Piotrowska, prezeska fundacji Feminoteka.

Materiał promocyjny PartneraMateriał promocyjny Partnera 

Rachunek przemocy

Aby zwrócić uwagę na to, jak poważnym zjawiskiem jest przemoc ekonomiczna, tegoroczna edycja kampanii Avon Kontra Przemoc – realizowana w ramach międzynarodowej akcji 16 Dni Przeciw Przemocy ze względu na Płeć – poświęcona jest temu problemowi. Marka wystawia opresyjnym partnerom „Rachunek przemocy", a osobom, które jej doświadczają, oferuje pomoc poprzez aplikację Avon Alert. Pozwala ona sięgnąć po bezpłatną i profesjonalną pomoc poprzez kontakt z telefonem wsparcia z fundacji Feminoteki lub całodobowy chat. Kampanię wspiera BNP Paribas Bank Polska S.A., wyświetlając na bankomatach i ekranach TV w 400 placówkach w całym kraju specjalne plansze edukujące na temat przemocy ekonomicznej i tego, gdzie można zwrócić się po pomoc.

 

Zwracamy uwagę na problem przemocy ekonomicznej ze względu na to, jak mało się o niej mówi i jak nieświadome jej istnienia jest społeczeństwo. To kolejny krok w ramach naszych regularnych działań na rzecz pomocy osobom dotkniętym przemocą. W ich kontekście i z okazji naszych 135. urodzin, przewidujemy także przekazanie w ciągu najbliższego roku 1,35 mln dolarów (globalnie) na wsparcie organizacji pożytku publicznego, pomagającym kobietom w walce z tym niesprawiedliwym zjawiskiem. Nie zapominamy także o naszych pracownikach. W ubiegłym roku wprowadziliśmy procedurę postępowania w przypadku przemocy zwaną Protokołem GBV, dzięki której osoby w trudnej sytuacji mogą skorzystać ze wsparcia Ambasadora ds. Przemocy lub otrzymać dodatkowy urlopmówi Agnieszka Isa, Dyrektor Generalna w Avon Cosmetics Polska.

Materiał promocyjny PartneraMateriał promocyjny Partnera 

Sprawdź, czy doświadczasz przemocy ekonomicznej

Przemoc ekonomiczna może dotknąć każdego. Jak rozpoznać, że jej doświadczasz? Jeśli bliska osoba zakazuje ci lub utrudnia podjęcie lub wykonywanie pracy, wydziela nawet małe ilości pieniędzy, domaga się przedstawiania paragonów, odmawia udzielenia informacji o stanie finansów rodzinnych, jeśli zmusza do upokarzającego proszenia o pieniądze, do składania fałszywych zeznań podatkowych, zaciąga pożyczki i kredyty bez twojej wiedzy – to znak, że doświadczasz przemocy ekonomicznej.

Co możesz zrobić? Dokumentuj, spisuj, rób notatki, nagrywaj wszelkie jej przejawy; będzie to przydatne, jeśli zdecydujesz się złożyć sprawę do sądu. Szukaj wsparcia - jeśli masz grono bliskich osób (przyjaciele, rodzina) powiedz im o tym, co się dzieje; nie wstydź się, winny zawsze jest sprawca i to on powinien się wstydzić; każdy ma prawo do posiadania pieniędzy i dysponowania nimi. Dobrze jest zgłosić ten rodzaj przemocy na policję, zostanie założona Niebieska Karta, w której zostanie odnotowany fakt przemocy ekonomicznej.

Materiał promocyjny PartneraMateriał promocyjny Partnera 

Uzyskaj pomoc w bezpieczny sposób – Avon Alert

Uzyskać pomoc możesz też dzięki aplikacji Avon Alert. Została ona uruchomiona w 2019 roku wspólnie przez Avon i fundację Feminoteka. To pierwsza przeciwprzemocowa aplikacja dla osób doświadczających przemocy. Od początku jej istnienia skorzystało z niej 50 tys. osób. Dostosowując się do ich potrzeb, Avon rozszerzył również platformę edukacyjną dostępną w aplikacji, dzięki temu użytkownicy uzyskali dostęp do większej ilości materiałów. W Avon Alert można także znaleźć specjalną mapę stworzoną w ramach współpracy fundacji Feminoteka, Antyprzemocowej Sieci Kobiet oraz osób indywidualnych. Znajdują się w niej miejsca z całej Polski oferujące wsparcie kobietom dotkniętym zjawiskiem przemocy.

Więcej informacji można znaleźć na stronie: avonalert.pl oraz avonkontraprzemoc.pl.

Materiał promocyjny PartneraMateriał promocyjny Partnera 

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.