Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Szanowni Państwo,

   jako przedstawicielki i przedstawiciele ruchów feministycznych, środowisk kobiecych oraz organizacji demokratycznych i równościowych jesteśmy zaniepokojone i zaniepokojeni faktem niewielkiego udziału kobiet w medialnej debacie dotyczącej w szczególności szeroko rozumianych praw kobiet. Oglądając programy publicystyczne w wielu mediach, zauważamy, że w większości przypadków są do nich zapraszani niemal wyłącznie mężczyźni, podczas gdy udział kobiet jest jedynie okazjonalny. Najczęściej to panowie dyskutują o prawach reprodukcyjnych kobiet, o płaconych na rzecz kobiet i dzieci alimentach czy o zmianie wieku emerytalnego kobiet. Ta tendencja dotyczy zresztą również innych tematów, niekoniecznie związanych z prawami kobiet.

Uważamy, że kwestie bezpośrednio związane z prawem kobiet do samostanowienia, prawem do aborcji, przemocą wobec kobiet, antykoncepcją, w tym awaryjną, i wiele innych powinny być omawiane w pierwszej kolejności przez kobiety, których kwestie te nie tylko bezpośrednio dotyczą, ale które są niejednokrotnie ekspertkami w dziedzinach omawianych na wizji. W wielu programach jednak nadal dyskusje odbywają się wyłącznie w męskim gronie. Przykładów można podawać dużo, jednak skupiamy się tylko na wybranych, zdając sobie sprawę z tego, że nie są to wszystkie programy, w których występuje ta nieprawidłowość, i jest ich wiele więcej. Poniżej zamieszczamy listę zaledwie kilku z nich, by naświetlić problem.

1. Program „Kawa na ławę” z 14.01.2018 r.

Na temat odrzucenia projektu ustawy komitetu Ratujmy Kobiety oraz prawa do aborcji rozmawiają wyłącznie mężczyźni: Bogdan Rymanowski (redaktor), Patryk Jaki (poseł PiS), Bartosz Arłukowicz (poseł PO), Witold Zembaczyński (poseł N), Piotr Zgorzelski (poseł PSL), Andrzej Zybertowicz (Kancelaria Prezydenta), Tomasz Rzymkowski (poseł Kukiz’15).

2. Program „Rozmowy w Polsat News 2 – Spór o aborcję” z 4.04.2016 r.

Na temat sporu o aborcję pomiędzy środowiskami lewicowymi a Kościołem katolickim rozmawiają: Daria Kwiecień (redaktorka), Stanisław Skarżyński (Res Publica Nowa) oraz Jakub Dymek (Krytyka Polityczna).

3. Program „Rozmowy w Polsat News 2 - 'Czarny protest' kobiet przeciwko całkowitemu zakazowi aborcji” z 3.10.2016 r.

O „Czarnym proteście” w sprawie zaostrzenia przepisów dot. prawa aborcyjnego w Polsce rozmawiają: Daria Kwiecień (redaktorka), Tomasz Sawczuk ("Kultura Liberalna") i Radosław Gruca ("Fakt").

4. Program „Kawa na ławę” z 29.09.2013 r.

O dyskusji w Sejmie nt. projektu zaostrzenia prawa aborcyjnego rozmawiają: Bogdan Rymanowski (redaktor), Leszek Miller (SLD), Tadeusz Cymański (SP), Zbigniew Girzyński (PIS), Artur Dębski (Ruch Palikota), Adam Szejnfeld (PO), Marek Sawicki (PSL).

5. Program „Tak jest” z 12.07.2016 r.

W programie dotyczącym nazwy szpitala w Limanowej i związku nazwy z wykonywaniem zabiegów aborcji w tymże szpitalu rozmawiają: Tomasz Morozowski (redaktor), Tomasz Wiścicki (publicysta), Sławomir Sierakowski (Krytyka Polityczna).

6. Program „Więc jak?” z 21.10.2016 r.

O aborcji, przemocy wobec kobiet oraz gwałcie rozmawiają Sławomir Jarzębowski (redaktor) i Tomasz Terlikowski (redaktor naczelny telewizji Republika).

7. Program „Kropka nad i” z 5.10.2016 r.

O odrzuceniu projektu zaostrzającego prawo aborcyjne oraz protestach kobiet rozmawiają Monika Olejnik (redaktorka) i Ryszard Petru (N).

8. Program „Tak jest” z 29.05.2017 r.

O uchwaleniu ustawy ws. ponownego wprowadzenia recepty na zakup pigułki ”dzień po” rozmawiają: Tomasz Morozowski (redaktor), Bartosz Arłukowicz (PO), Marian Piłka (Prawica Rzeczpospolitej).

9. Program „Szkło kontaktowe” z 25.09.2016 r.

O wpływie "czarnych protestów" na politykę kraju oraz ustawie Stop Aborcji, która trafiła do prac komisji, rozmawiają Grzegorz Markowski (redaktor) i Kamil Dąbrowa.

10. Program „Minęła dwudziesta” z 14.01.2018 r.

Na temat głosowania nad projektem Ratujmy Kobiety rozmawiają Adrian Klarenbach (redaktor), Tomasz Rzymkowski (Kukiz'15), Zbigniew Kuźmiuk (Prawo i Sprawiedliwość), Sławomir Potapowicz (Nowoczesna) i Jan Filip Libicki (Platforma Obywatelska) i Małgorzata Zwiercan (Wolni i Solidarni).

Powyższa lista tylko w niewielkim stopniu pokazuje skalę problemu i ewidentny brak równości w dyskusji publicznej. Zależy nam na uzyskaniu równowagi, ponieważ w Polsce jest wiele specjalistek, które są gotowe zabierać głos w mediach na temat ich praw i problemów. Ale nie tylko - w każdej z dziedzin ekspertkami są również kobiety, więc na każdego mężczyznę-eksperta z łatwością można znaleźć kobietę-ekspertkę i dać jej możliwość wypowiedzenia się.

Stanem pożądanym byłoby prowadzenie dyskusji i debat w parytecie, z zachowaniem równowagi płci. Rozumiemy, że z różnych przyczyn nie zawsze jest to możliwe, ale nierówność jednego dnia można wyrównać kolejnego. W sytuacji, w której to partie delegują osoby do udziału w rozmowie, jesteśmy przekonane, że przy odrobinie dobrej woli media są w stanie nakłonić odpowiednie jednostki do wprowadzenia zmian na tej liście. 

Brak reprezentacji kobiet w mediach zarówno podczas omawiania kwestii bezpośrednio z nimi związanych, jak i innych tworzy iluzję, że są one mniej kompetentne w różnych dziedzinach życia i nauki niż mężczyźni, co całkowicie mija się z prawdą. Z danych GUS wynika, że to kobiety są lepiej wykształcone – 58 proc. osób studiujących to kobiety. Wiele z nich kontynuuje edukację na kolejnych kierunkach studiów, stale podnosząc swoje kwalifikacje oraz kompetencje.

W związku z powyższym apelujemy o zapewnienie równego dostępu do mediów publicznych i prywatnych dla kobiet i mężczyzn, tak by opinia publiczna miała możliwość zapoznania się z opiniami specjalistek i specjalistów z danej dziedziny, a zwłaszcza jeśli redaktorki i redaktorzy programów telewizyjnych poruszają temat szeroko rozumianych praw kobiet. Wzywamy również do określenia przejrzystych procedur na rzecz zagwarantowania równości w stacjach radiowych i telewizyjnych, w tym procedur kierowania zaproszeń do gościń i gości.

Pamiętajmy, że media dysponują ogromnym potencjałem w zakresie kształtowania świadomości Polek i Polaków, w szczególności ludzi młodych. Od nas wszystkich zależy ich postawa w dorosłym życiu, która powinna opierać się na poszanowaniu drugiej osoby i równym traktowaniu członkiń i członków społeczeństwa. Jest to nasza wspólna odpowiedzialność. Wykonajmy tę pracę jak najszybciej i jak najlepiej.

***

Autorkami apelu są Łódzkie Dziewuchy Dziewuchom

Apel w sprawie udziału kobiet w mediach można podpisać za pośrednictwem portalu Nasza Demokracja

Pod apelem podpisały się:

Akcja Demokracja

Berliński Kongres Kobiet

Centrum Praw Kobiet

Democracy is OK

Dziewuchy Dziewuchom Berlin

Dziewuchy Dziewuchom Poznań

Dziewuchy Dziewuchom Szczecin

EduKABE Fundacja Kreatywnych Rozwiązań

Fabryka Równości

Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny

Femini Berlin Polska

Fundacja Czas Dialogu

Fundacja Feminoteka

Fundacja Kobieca eFKa

Fundacja Pozytywnych Zmian

Fundacja RÓWNOŚĆ.INFO

Grupa Edukatorów Seksualnych "Ponton"

Inicjatywa Polska

Kobiety w Sieci

Konferencja Episkopatu Polek

Kongres Kobiet Województwa Śląskiego

Krytyka Polityczna

Łódzkie Dziewuchy Dziewuchom

Manifa Łódź

Manifest Wolnej Polki

Marsz Godności

Nieformalna grupa #czarnyprotest

Ogólnopolski Strajk Kobiet

Ogólnopolski Strajk Kobiet Sanok

pismo feministyczne ZADRA

Protest kobiet

Sieć Astra

Sieć Astra Youth

Spunk Fundacja Nowoczesnej Edukacji

Stowarzyszenie Aktywne Kobiety

Stowarzyszenie Dolnośląski Kongres Kobiet

Stowarzyszenie Głosy Przeciw Przemocy

Stowarzyszenie Koalicji KARAT

Stowarzyszenie Kobiecy Słupsk

Stowarzyszenie Kongres Kobiet

Stowarzyszenie Klub XXI wieku

Stowarzyszenie Koniński Kongres Kobiet

Stowarzyszenie na rzecz Leczenia Niepłodności i Wspierania Adopcji NASZ BOCIAN

Stowarzyszenie Pro Femina

Stowarzyszenie Stop Stereotypom

Toruńskie Dziewuchy Dziewuchom

Trójmiejskie Dziewuchy Dziewuchom

Warszawski Strajk Kobiet

Wielkopolski Kongres Kobiet

"Wysokie Obcasy"

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich.