Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Aneta Grzegorzewska, Dyrektor Pionu Korporacyjnego i Relacji Zewnętrznych Gedeon Richter PolskaAneta Grzegorzewska, Dyrektor Pionu Korporacyjnego i Relacji Zewnętrznych Gedeon Richter Polska 

Obserwujemy obecnie niezwykle intensywną transformację cyfrową, która redefiniuje całe nasze codzienne życie. Czy digitalizacja w ochronie zdrowia to pieśń przyszłości, a może to już teraz nasza codzienność?

Digitalizacja w ochronie zdrowia to jeszcze nie codzienność, ale z całą pewnością to zjawisko, które powszechnieje. Cyfryzacja objęła już wiele elementów naszego życia i absolutnie nie ominęła obszaru zdrowia. W ostatnim czasie w Polsce możemy korzystać z cyfrowych rozwiązań typu e-recepta, e-zwolnienie czy Internetowe Konto Pacjenta. A to z pewnością dopiero początek zmian, które przyspieszyły w ostatnim czasie, zwłaszcza przez pandemię. Korzystanie z opieki zdrowotnej online w czasie rzeczywistym za pośrednictwem aplikacji lub stron internetowych stało się koniecznością. Z raportu „Cyfrowe zdrowie Polek. Co digitalizacja usług medycznych zmieni w profilaktyce zdrowia Polek?", przygotowanego w ramach portalu www.zdrowa-ona.pl, wynika, że panie, które w czasie pandemii skorzystały z teleporad lekarskich, szybko się do nich przekonały pomimo początkowych obaw związanych głównie z komfortem i emocjami pacjenta. Dzisiaj Polki uważają teleporady za nowoczesne i wygodne rozwiązania, które nie tylko pozwalają zaoszczędzić czas, ale również mogą ułatwić dostęp do badań profilaktycznych i decyzję o ich wykonaniu. Ale cyfryzacja w opiece zdrowotnej to nie tylko e-porady. Nowe zaawansowane technologie dostarczają nam narzędzia do niemal codziennego monitorowania stanu zdrowia. Tak zwany femtech (red. od ang. female technology) jest młodą dziedziną w obszarze technologii, ale już obserwujemy jej dynamiczny rozwój. Widać, że kobiety nie obawiają się korzystać z nowości. Na rynku dostępnych jest coraz więcej innowacyjnych rozwiązań femtechowych, takich jak m.in. aplikacje mobilne, połączone medyczne urządzenia czy urządzenia ubieralne, które monitorują określone parametry i funkcje życiowe po to, aby je agregować i motywować do wizyt lekarskich i dbania o nasze zdrowie i naszych bliskich.

Aneta Grzegorzewska, Dyrektor Pionu Korporacyjnego i Relacji Zewnętrznych Gedeon Richter Polska

Czy Polki są gotowe na nowoczesne rozwiązania i nowe technologie, które mogą wypełnić lukę w podejściu do monitorowania zdrowia?

Myślę, że tak... właściwe to kobiety częściej sięgają po nowe rozwiązania w obszarze opieki medycznej aniżeli mężczyźni Co prawda, w czasie pandemii część pacjentek przyznała, że w związku z e-wizytą i teleporadą odczuwała negatywne emocje, takie jak: rozczarowanie, niechęć, złość i frustrację. Są one w dużej mierze powiązane ze strachem przed błędną lub niedokładną diagnozą. Polki potwierdziły również, że nie są gotowe przejść na w pełni cyfrową formę kontaktu z lekarzem. Obawiają się odczłowieczenia całego procesu poprzez brak bezpośredniego kontaktu z lekarzem. Jednocześnie Polki są bardzo świadome konieczności i nieuchronności wprowadzenia nowych technologii w ochronie zdrowia. Prawie 1/3 kobiet, troszcząc się o swoje zdrowie, już dziś korzysta z urządzeń ubieralnych, takich jak smartwatche, opaski z czujnikami oraz smartglasses. Ogromnie cieszy fakt, że część kobiet, które korzystają z urządzeń mobilnych i aplikacji do monitorowania swojego zdrowia, obserwując zbierane dane i zauważając niepokojące sygnały, zdecydowała się na wizytę lekarską.

Aneta Grzegorzewska, Dyrektor Pionu Korporacyjnego i Relacji Zewnętrznych Gedeon Richter Polska

Czy niepewności i obawy przed nowinkami cyfrowymi oraz technologicznymi to jedyne z przeszkód, które musimy pokonać, aby finalnie przestawić się na w pełni cyfrową i zdalną samoopiekę zdrowotną?

Zmiana zawsze budzi emocje. A przejście z tradycyjnej formy opieki medycznej na częściowo cyfrowy kontakt lub monitoring zdrowia to dla każdej z nas duża zmiana i z pewnością wyjście ze swojej strefy komfortu. Tak więc jednym z kluczowych wyzwań jest zmiana naszej mentalności, naszych zwyczajów i, co chyba najważniejsze, wzięcie na siebie odpowiedzialności za swoje zdrowie. Takie podejście to pierwszy krok do decyzji, aby móc w przyszłości samodzielnie diagnozować swój stan zdrowia. Tzw. samoopieka to przede wszystkim samoświadomość, rozumienie swojego ciała, rozumienie jego potrzeb i, co niezwykle istotne, badania kontrolne, czyli tzw. profilaktyka. Według badań zrealizowanych w ramach kampanii społecznej „W kobiecym interesie" obserwujemy, że tylko 47% Polek przeprowadza regularnie badania profilaktyczne z zakresu ginekologii, a ponad połowa z kobiet, które nie chodzą systematycznie do ginekologa, nie czuje potrzeby przeprowadzanie badań kontrolnych[1]. Dodatkowo w ciągu ostatniego roku tylko 39% Polaków i Polek wykonało badanie ogólne moczu, 53% morfologię krwi, pomimo że są to badania zalecane jako podstawa corocznej profilaktyki[2]. Idąc z duchem digitalizacji, powinniśmy równocześnie koncentrować się na rzetelnej edukacji Polek, aby zyskując zwiększoną kontrolę nad działaniami i decyzjami w ochronie zdrowia, nie zapominały wykonywać regularnie badań kontrolnych i nie bagatelizowały niepokojących objawów.

Aneta Grzegorzewska, Dyrektor Pionu Korporacyjnego i Relacji Zewnętrznych Gedeon Richter Polska

Tak dużo mówi się o konieczności wykonywania badań profilaktycznych, co jeszcze można zrobić, aby zachęcić kobiety do samokontroli?

Najskuteczniej do samokontroli zachęca nas dostępność wiedzy i informacje, jak, gdzie i kiedy mamy się badać. Możemy korzystać z wachlarza dostępnych wskazówek i podpowiedzi. Na portalu Zdrowa ONA znajdziemy kalendarz badań profilaktycznych oraz szczepień, który jest podpowiedzią, jakie badania powinnyśmy wykonać w konkretnym wieku. Wystarczy wpisać swój wiek, a system wygeneruje listę badań profilaktycznych oraz zalecanych szczepień wraz z informacją, jak często należy je wykonywać. Kalendarz został przygotowany przez ekspertów: firmę Gedeon Richter, Polskie Towarzystwo Ginekologii Onkologicznej oraz Polskie Towarzystwo Medycyny Rodzinnej.

Aneta Grzegorzewska, Dyrektor Pionu Korporacyjnego i Relacji Zewnętrznych Gedeon Richter Polska

To właśnie badania kontrolne są najważniejszym elementem prewencyjnego podejścia do zdrowia, a szeroko rozumiana cyfryzacja może stać się ważnym narzędziem w jego rozpowszechnianiu. Obserwacja siebie, odczuwanych objawów i analiza ich za pomocą algorytmów sztucznej inteligencji opracowanych przez naukowców i ekspertów medycznych może w dużej mierze pomóc w wykrywalności wielu chorób już w warunkach domowych i pokierować kobietę do odpowiedzialnego specjalisty. Już teraz cieszy więc fakt, że co piąta Polka byłaby dziś skłonna skorzystać z narzędzi do samodiagnozy[3], a wachlarz rozwiązań, które mogą to umożliwić, zwiększa się nieustannie.

*Raport „Cyfrowe zdrowie Polek. Co digitalizacja usług medycznych zmieni w profilaktyce zdrowia Polek" został opracowany przez infuture.institute w ramach projektu „Zdrowa ONA" zainicjowanego przez firmę Gedeon Richter Polska.

[1] Badanie ilościowe (na próbie Polek N=1000 w wieku 16-65), badanie boosterowe (N=400 na reprezentatywnej próbie Polek w wieku 16-24 lat) oraz badanie jakościowe (pogłębione wywiady indywidualne (IDI), próba: 8 kobiet w wieku 18-22 lat (50%) i 23-26 lat (50%); mieszkające w Warszawie (50%) i Kielcach (50%)) przeprowadził na zlecenie Gedeon Richter instytut badawczy ARC Rynek i Opinia w marcu 2020 r.

[2] Narodowy Test Zdrowia Polaków, badanie ankietowe wśród 341 031 internautów, serwis Medonet, pod patronatem Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum, maj 2021 

[3] Odpowiedzi skumulowane dla wartości „raczej tak" i „tak"; ankieta internetowa (CAWI) przeprowadzona na reprezentatywnej grupie 1030 Polek, ARC Rynek i Opinia, kwiecień 2021 roku

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie

Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi

Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich. Zrezygnować możesz w każdej chwili.