Fundacja Avalon jako organizacja pozarządowa od 2006 roku działa na rzecz osób z niepełnosprawnością i przewlekle chorych. „Wierzymy, że osoba z niepełnosprawnością może być samodzielna i aktywna w każdej sferze swojego życia. Zależy nam na zmianie postrzegania niepełnosprawności przez społeczeństwo i same osoby z niepełnosprawnością” – czytamy na stronie internetowej.

Fundacja wspiera obecnie blisko 11 tysięcy osób z całej Polski, a jednym z obszarów jej działalności jest pomoc i edukacja w zakresie życia intymnego i rodzicielstwa osób z niepełnosprawnościami. Jak wskazują badania, kwestie te wciąż pozostają w sferze tabu. Przełamywaniu stereotypów służy m.in. prowadzony przez fundację projekt Sekson.

- Projekt Sekson ma na celu wyłączanie tabu i włączanie wiedzy. To jest naszym głównym przesłaniem. Podejmując tematykę związków i relacji, łamiemy mity dotyczące możliwości posiadania dzieci przez osoby z niepełnosprawnością. Nawiązujemy kontakt ze specjalistami w zakresie psychologii, seksuologii i ginekologii, którzy mówią, że jest to możliwe – tłumaczy Lusine Duryan, p.o. koordynatora projektu Avalon Active.

Projekt dodatkowo zwraca uwagę na dyskryminację i wykluczanie osób z niepełnosprawnością z debaty o seksualności i rodzicielstwie oraz niedostrzeganie ich potrzeb seksualnych przez otoczenie i społeczeństwo. – Niepełnosprawność niekiedy jest niepełnosprawnością nabytą po wypadkach. Może dotyczyć każdego. Chcieliśmy tym projektem zmienić postrzeganie osoby z niepełnosprawnością jako niezdolnej do funkcjonowania i takiej, która jest zdana tylko na innych – mówi Lusine Duryan.

Ważnym elementem projektu są działania mające na celu zwiększenie dostępności usług medycznych dla osób z niepełnosprawnością. Właśnie dlatego powstała Mapa Dostępności, czyli inicjatywa, w ramach której oznaczane zostają gabinety lekarzy specjalistów, takich jak ginekolodzy, położnicy, seksuolodzy, urolodzy czy szkoły rodzenia dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnością ruchową. Dzięki temu nie tylko uzyskują dostęp do informacji, w jakim miejscu funkcjonuje gabinet przystosowany do ich potrzeb, ale także mają możliwość skorzystania z usług lekarza specjalisty w możliwie jak najbardziej samodzielny sposób.

W ramach projektu Sekson Fundacja Avalon organizuje także coroczne konferencje. Podczas ostatniej, premierę miała wystawa „Pełnosprawni w miłości”, której bohaterami są osoby z niepełnosprawnościami oraz ich partnerki, partnerzy i rodziny. Zdjęcia koncentrują się na czułości, bliskości i intymności. „Niepełnosprawność nie ma tu żadnego znaczenia i nie jest barierą w miłości” – czytamy w opisie akcji. – Bardzo ważnym aspektem w tym projekcie jest, by osobom pełnosprawnym pokazać, że osoby z niepełnosprawnością również są piękne, również mogą funkcjonować w przestrzeni, wychodzić na spacery, pracować. W ten sposób chcemy promować otwartość, aby osoby pełnosprawne nie bały się możliwości bycia w związku z osobą z niepełnosprawnością – mówi Lusine Duryan.

Koordynatorka projektu Avalon Active zwraca uwagę, że wśród stereotypów na temat osób z niepełnosprawnościami wyjątkowo krzywdzący jest ten, kiedy uważa się, że osoby te są niezdolne do codziennego funkcjonowania czy podejmowania pracy.

– Bardzo wiele osób w przestrzeni publicznej myli niepełnosprawność intelektualną z ruchową. One niekiedy idą w parze, natomiast nie zawsze – podkreśla koordynatorka.

W styczniu tego roku, Fundacja Avalon zleciła przeprowadzenie badania wśród osób z niepełnosprawnością. Wynika z niego, że ponad jedna trzecia ankietowanych doświadczyła sytuacji, w której ktoś powiedział albo dał wyraźnie do zrozumienia, że temat rodzicielstwa ich nie dotyczy i nie jest to rzecz, którą powinni się interesować. Częściej taka sytuacja zdarzała się kobietom.

- Badania pokazują, że największą grupą, która zniechęca osoby z niepełnosprawnością do posiadania dzieci, jest najbliższe otoczenie, czyli rodzina i przyjaciele. Nie wierzą oni w możliwości takiej osoby i nie dają jej wsparcia psychicznego – mówi Lusine Duryan.

Badania wykazały jeszcze jedno, przykre zjawisko. Nieco ponad połowie osób z niepełnosprawnością ruchową wrodzoną zdarzyło się usłyszeć od bliskiej osoby przykre słowa dotyczące ich niepełnosprawności. W przypadku osób z nabytą niepełnosprawnością ruchową takie słowa zdarzyło się usłyszeć 33 proc. badanych.

Projekt Sekson przełamuje tabu wokół tematu seksualności osób z niepełnosprawnościąProjekt Sekson przełamuje tabu wokół tematu seksualności osób z niepełnosprawnością fot. Fundacja Avalon

Wśród ankietowanych prawie jedna trzecia stwierdziła (29 proc.), że planuje mieć dzieci i nie ma żadnych obaw w związku z niepełnosprawnością. Prawie co piąta osoba wskazała, że chce mieć dzieci, ale najprawdopodobniej nie będzie ich miała w związku z niepełnosprawnością.

W badaniach poruszono również kwestię źródeł czerpania wiedzy na temat seksualności. 38 proc. respondentów szuka informacji w tym zakresie najpierw w internecie. Wśród ankietowanych, którzy rozmawiali z kimś na temat seksualności, tylko nieco ponad jedna trzecia (36 proc.) poruszała ten temat z rodzicami lub opiekunami.

W środę, 14 października, Lusine Duryan będzie jedną z gościń panelu „Samodzielna i aktywna” podczas organizowanego przez Wysokie Obcasy spotkania z cyklu „Kobiety wiedzą, co robią”. Transmisję z tego wydarzenia będzie można oglądać na żywo za pośrednictwem profilu Wysokie Obcasy na Facebooku.